"Francia Media INFERIOR"

 
 

 

 
 
  Ad Lectorem
Augustus 2011
Ad Lectorem

 Als geïnteresseerde leek verzamelde ik documenten, data, kaarten e.a. informatie over de periode 843-1500 van de Geschiedenis der Lage Landen aan de zee....
Dat dit gebied overeenstemt met de Belgische en Nederlandse provincies / gebieden hebt U dan wel opgemerkt. Het omvat dus de periode beginnend met het Verdrag van Verdun, waar het rijk van Karel de Grote werd verdeeld tussen de 3 kleinzonen. Het Middenrijk, later genoemd Lotharingen - vervolgens ‘Duché de Lothier’- onderging een tumultueuze geschiedenis tot het in 1500 grotendeels werd samengebracht onder de Bourgondische Habsburger Keizer Karel V.
Wanneer men de huidige staatkundige kaart van Europa bekijkt merkt men dat een ‘verbrokkelde middenstrook’, tussen Frankrijk en Duitsland, samenvalt met het toenmalige Lotharingen. Dit gebied is verbrokkeld in kleinere staten, als getuigen van de assertiviteit en onafhankelijkheidsdrang van de bevolking in dit gebied, verkregen door noeste arbeid en handelsvoering en de progressieve invloed van de burgerij op het bestuur, wat men nu de middenstand pleegt te noemen.

  Deze geschiedenis werd destijds in het schoolprogramma van mijn collegejaren (1945-1951) grotendeels verwaarloosd, of beter, niet besproken, om welke reden dan ook. Vast staat dat dit in feite een geschiedenis is die ten dele samenvalt met de Duitse geschiedenis, wat waarschijnlijk moeilijk lag in deze periode, want het gebied tussen Schelde en Rijn maakte deel uit van het Duitse Keizerrijk!. De geschiedenis van het graafschap Vlaanderen en zijn botsingen met Frankrijk lag beter in de patriotische context van een Vaderlandse Geschiedenis... Enkel de Slag van Woeringen werd even vernoemd, maar de samenhang werd in het ongewisse gelaten. Het Prinsbisdom Luik mocht wel even aangeduid, maar de veelal weinig stichtende gebeurtenissen in dit kerkelijk milieu pasten niet in de geest van de Contra-Reformatie.

  Met moeite vonden we in antiquariaten enkele boeken die het onderwerp behandelden. Kaarten werden hier en daar bijeen gesprokkeld evenals gegevens van de genealogie van al deze persoonlijkheden. Wij hebben vooral gepoogd een duidelijke voorstelling te bieden van de gebeurtenissen in deze tijd, in het bijzonder in een zekere ‘samenhang’, daar het gebeuren in het ene grondgebied dikwijls samenhangt met wat in een ander gebeurt. Daarenboven zijn de veroverings- en huwelijksperikelen dikwijls doorslaggevend voor het verdere verloop. Het gebeuren in één gebied of dynastie kan derhalve moeilijk begrepen worden zonder de kennis van de genealogie of stambomen der verschillende huizen of geslachten, en omgekeerd.

 Opvallend vonden we dat de genealogie in de ons bekende tekstboeken eerder summier wordt weergegeven. Het moderne medium, het Internet, bevat verschillende documenten. Deze zijn evenwel - in computertermen uitgedrukt - eerder listings, die in een eerste oogopslag weinig duidend, laat staan overzichtelijk zijn. Dat de gegevens in de verschillende ‘banken’ niet altijd overeenkomen zullen de specialisten terzake wel weten, maar kunnen voor een leek wel verwarrend zijn. Voor sommigen waren we verplicht de verschillende voorstellingen weer te geven. Datums van geboorte en overlijdens zijn ook een ander paar mouwen. De genealogieën werden samengebracht in een afzonderlijk boekje.(°)

De tekst is bestemd voor een geïnteresseerd en niet gespecialiseerd publiek. Het opent geen nieuwe inzichten, maar poogt een synthese te brengen die niet in de eerste plaats bestemd is voor historici. Zij zullen het wellicht kunnen gebruiken als een pretentieloos naslagwerk, vooral voor de genealogische gegevens die hierin verzameld zijn.

 Het lag vooral in onze bedoeling een klaar overzicht te brengen van het gebeuren in
deze blijkbaar ingewikkelde geschiedenis, waarvan de gewelddadigheid ons nu op zijn minst het voorhoofd doet fronsen. Het is dan niet te verwonderen dat die particularismen tot in onze huidige tijd, met de poging tot Europese éénmaking, blijven nazinderen. Onze Europese politici willen ieder (nog altijd) koning zijn....

Dr.JM Debois

(°) Francia Media Inferior : Genealogieën der Vorsten-Families in de Lage Landen tijdens de Middeleeuwen (800-1500) - Uitgave in eigen beheer J.M.Debois

 
De teksten
 
Genealogie-Tafels
 
Posters
   
 
 

Contact